<!DOCTYPE html>
<html class="client-nojs vector-feature-language-in-header-enabled vector-feature-language-in-main-page-header-disabled vector-feature-page-tools-pinned-disabled vector-feature-toc-pinned-clientpref-0 vector-toc-not-available vector-feature-main-menu-pinned-disabled vector-feature-limited-width-clientpref-1 vector-feature-limited-width-content-enabled vector-feature-custom-font-size-clientpref-1 vector-feature-appearance-pinned-clientpref-0 skin-theme-clientpref-day vector-sticky-header-enabled" lang="de" dir="ltr"><head>
<meta charset="UTF-8">
<title>Strahlenphysik</title>
<meta name="viewport" content="width=device-width, initial-scale=1.0">
<link rel="icon" type="image/png" href="./_res_/favicon.png">
<link rel="canonical" href="https://de.wikipedia.org/wiki/Strahlenphysik"> <link href="./_mw_/ext.cite.styles.css" rel="stylesheet" type="text/css">
<link href="./_mw_/ext.wikimediamessages.styles.css" rel="stylesheet" type="text/css">
<link href="./_mw_/skins.vector.icons.css" rel="stylesheet" type="text/css">
<link href="./_mw_/skins.vector.search.codex.styles.css" rel="stylesheet" type="text/css">
<link href="./_mw_/skins.vector.styles.css" rel="stylesheet" type="text/css">
<meta name="ResourceLoaderDynamicStyles" content="">
<link href="./_mw_/ext.gadget.citeRef.css" rel="stylesheet" type="text/css">
<link href="./_mw_/ext.gadget.defaultPlainlinks.css" rel="stylesheet" type="text/css">
<link href="./_mw_/ext.gadget.dewikiCommonHide.css" rel="stylesheet" type="text/css">
<link href="./_mw_/ext.gadget.dewikiCommonLayout.css" rel="stylesheet" type="text/css">
<link href="./_mw_/ext.gadget.dewikiCommonStyle.css" rel="stylesheet" type="text/css">
<link href="./_mw_/ext.gadget.dewikiDarkmode.css" rel="stylesheet" type="text/css">
<link href="./_mw_/ext.gadget.dewikiResponsive.css" rel="stylesheet" type="text/css">
<link href="./_mw_/ext.gadget.specialSearch.css" rel="stylesheet" type="text/css">
<link rel="stylesheet" type="text/css" href="./_mw_/site.styles.css">
<link rel="stylesheet" type="text/css" href="./_mw_/noscript.css">
<link rel="stylesheet" type="text/css" href="./_res_/footer.css">
<link rel="stylesheet" type="text/css" href="./_res_/vector-2022.css">
</head>
<body class="skin--responsive skin-vector skin-vector-search-vue mediawiki ltr sitedir-ltr mw-hide-empty-elt ns-0 ns-subject page-Strahlenphysik rootpage-Strahlenphysik skin-vector-2022 action-view">
<div class="mw-page-container">
<div class="mw-page-container-inner">
<div class="mw-content-container">
<main id="content" class="mw-body">
<header class="mw-body-header vector-page-titlebar">
<h1 id="firstHeading" class="firstHeading mw-first-heading"><span class="mw-page-title-main">Strahlenphysik</span></h1>
</header>
<a id="top"></a>
<div id="bodyContent" class="vector-body ve-init-mw-desktopArticleTarget-targetContainer" aria-labelledby="firstHeading" data-mw-ve-target-container="">
<div id="contentSub">
<div id="mw-content-subtitle"></div>
</div>
<div id="mw-content-text" class="mw-body-content mw-content-ltr" lang="de" dir="ltr"><div class="mw-content-ltr mw-parser-output" lang="de" dir="ltr"><p>Das Gebiet der <b>Strahlenphysik</b> (<span style="font-style:normal;font-weight:normal"><a href="Englische_Sprache" title="Englische Sprache">englisch</a></span> <span lang="en-Latn" style="font-style:italic">radiation physics</span>) befasst sich mit den Eigenschaften und der Wechselwirkung <a href="Ionisierende_Strahlung" title="Ionisierende Strahlung">ionisierender Strahlung</a> mit <a href="Materie" title="Materie">Materie</a>.<sup id="cite_ref-1" class="reference"><a href="#cite_note-1"><span class="cite-bracket">[</span>1<span class="cite-bracket">]</span></a></sup> Strahlenphysik behandelt dabei Phänomene aus der <a href="Atomphysik" title="Atomphysik">Atomphysik</a> und die <a href="Streuung_(Physik)" title="Streuung (Physik)">Kollision von Teilchen oder Strahlung</a>. Gegenstand ist die Untersuchung der Wirkung von <a href="Elektromagnetische_Welle" title="Elektromagnetische Welle">elektromagnetischer</a> oder <a href="Strahlung" title="Strahlung">Teilchenstrahlung</a> (generell: Strahlung) auf Atome oder Moleküle oder Materie. Beispielsweise werden Kollisionen von Teilchen mit <a href="Gas" title="Gas">Gasen</a> und ionisierten Gasen (<a href="Plasma_(Physik)" title="Plasma (Physik)">Plasma</a>) untersucht.
</p><p>Im Kontext von <a href="Radiologie" title="Radiologie">Radiologie</a>, <a href="Nuklearmedizin" title="Nuklearmedizin">Nuklearmedizin</a>, <a href="Medizinische_Physik" title="Medizinische Physik">medizinischer Physik</a> und <a href="Strahlenbiologie" title="Strahlenbiologie">Strahlenbiologie</a> wird die biologische Wirkung ionisierender Strahlung untersucht. Ionisierende Strahlung ist dabei nicht immer schädlich für die Gesundheit (<a href="Strahlenexposition" title="Strahlenexposition">Strahlenbelastung</a>), sondern wird in der <a href="Strahlentherapie" title="Strahlentherapie">Strahlentherapie</a> auch gezielt eingesetzt, um Krankheiten zu heilen oder deren Fortschreiten zu verzögern. Daneben sind <a href="Bildgebendes_Verfahren_(Medizin)" title="Bildgebendes Verfahren (Medizin)">bildgebende Verfahren</a> ein Teilgebiet der <a href="Medizinische_Physik" title="Medizinische Physik">medizinischen Physik</a>.<sup id="cite_ref-2" class="reference"><a href="#cite_note-2"><span class="cite-bracket">[</span>2<span class="cite-bracket">]</span></a></sup>
</p>
<div class="mw-heading mw-heading2"><h2 id="Forschung">Forschung</h2></div>
<p>In Deutschland beschäftigen sich einzelne Institute genauer mit dem Thema, z. B. das <i>Institut für Strahlenphysik</i><sup id="cite_ref-3" class="reference"><a href="#cite_note-3"><span class="cite-bracket">[</span>3<span class="cite-bracket">]</span></a></sup> am <a href="Helmholtz-Zentrum_Dresden-Rossendorf" title="Helmholtz-Zentrum Dresden-Rossendorf">Helmholtz-Zentrum Dresden-Rossendorf</a> oder der <a href="Deutsche_Physikalische_Gesellschaft" title="Deutsche Physikalische Gesellschaft">DPG</a> <i>Fachverband Strahlen- und Medizinphysik</i><sup id="cite_ref-4" class="reference"><a href="#cite_note-4"><span class="cite-bracket">[</span>4<span class="cite-bracket">]</span></a></sup> oder das <a href="Bundesamt_f%C3%BCr_Strahlenschutz" title="Bundesamt für Strahlenschutz">Bundesamt für Strahlenschutz</a> (BfS).
</p>
<div class="mw-heading mw-heading2"><h2 id="Siehe_auch">Siehe auch</h2></div>
<ul><li><a href="Bethe-Formel" title="Bethe-Formel">Bethe-Formel</a></li>
<li><a href="Quantenelektrodynamik" title="Quantenelektrodynamik">Quantenelektrodynamik</a> (QED)</li>
<li><a href="Strahlenquelle" title="Strahlenquelle">Strahlenquelle</a></li>
<li><a href="Strahlungstransport" title="Strahlungstransport">Strahlungstransport</a></li></ul>
<div class="mw-heading mw-heading2"><h2 id="Literatur">Literatur</h2></div>
<div class="sieheauch" role="navigation" style="font-style:italic;"><span class="sieheauch-text">Siehe auch</span>: <a href="Ionisierende_Strahlung" title="Ionisierende Strahlung">Ionisierende Strahlung</a>, <a href="Strahlung" title="Strahlung">Strahlung</a> und <a href="Radiometrie" title="Radiometrie">Radiometrie</a></div>
<ul><li><a href="Walter_Heitler" title="Walter Heitler">W. Heitler</a>: <cite class="lang" lang="en" dir="auto" style="font-style:italic">The Quantum Theory of Radiation</cite> (= <cite class="lang" lang="en" dir="auto" style="font-style:italic">The International Series of Monographs on Physics</cite>). Oxford University Press ; Clarendon Press, Oxford ; Clarendon 1954 (englisch, <a rel="nofollow" class="external text" href="https://archive.org/details/quantumtheoryofr0000heit_z2z8">archive.org</a> – Nachfolger: Pike/Sarkar).<span class="Z3988" title="ctx_ver=Z39.88-2004&rft_val_fmt=info%3Aofi%2Ffmt%3Akev%3Amtx%3Abook&rfr_id=info:sid/de.wikipedia.org:Strahlenphysik&rft.au=W.+Heitler&rft.btitle=The+Quantum+Theory+of+Radiation&rft.date=1954&rft.genre=book&rft.place=Oxford%E2%80%AF%3B+Clarendon&rft.pub=Oxford+University+Press%E2%80%AF%3B+Clarendon+Press&rft.series=The+International+Series+of+Monographs+on+Physics" style="display:none"> </span></li>
<li>D.R. Bates (Hrsg.): <cite class="lang" lang="en" dir="auto" style="font-style:italic">Atomic and Molecular Processes</cite> (= <cite class="lang" lang="en" dir="auto" style="font-style:italic">Pure and Applied Physics</cite>). Academic Press, New York and London 1962 (englisch, <a rel="nofollow" class="external text" href="https://archive.org/details/atomicmolecularp0000drba">archive.org</a>).<span class="Z3988" title="ctx_ver=Z39.88-2004&rft_val_fmt=info%3Aofi%2Ffmt%3Akev%3Amtx%3Abook&rfr_id=info:sid/de.wikipedia.org:Strahlenphysik&rft.btitle=Atomic+and+Molecular+Processes&rft.date=1962&rft.genre=book&rft.place=New+York+and+London&rft.pub=Academic+Press&rft.series=Pure+and+Applied+Physics" style="display:none"> </span></li>
<li>L. G. Christophorou: <cite class="lang" lang="en" dir="auto" style="font-style:italic">Atomic and Molecular Radiation Physics</cite> (= <cite class="lang" lang="en" dir="auto" style="font-style:italic">Wiley monographs in chemical physics</cite>). Wiley-Interscience, London 1971, ISBN 978-0-471-15629-1 (englisch).<span class="Z3988" title="ctx_ver=Z39.88-2004&rft_val_fmt=info%3Aofi%2Ffmt%3Akev%3Amtx%3Abook&rfr_id=info:sid/de.wikipedia.org:Strahlenphysik&rft.au=L.+G.+Christophorou&rft.btitle=Atomic+and+Molecular+Radiation+Physics&rft.date=1971&rft.genre=book&rft.isbn=9780471156291&rft.place=London&rft.pub=Wiley-Interscience&rft.series=Wiley+monographs+in+chemical+physics" style="display:none"> </span></li>
<li>E. R. Pike, S. Sarkar: <cite class="lang" lang="en" dir="auto" style="font-style:italic">The Quantum Theory of Radiation</cite> (= <cite class="lang" lang="en" dir="auto" style="font-style:italic">The International Series of Monographs on Physics</cite>). Oxford University Press ; Clarendon Press, Oxford ; Clarendon 1995 (englisch).<span class="Z3988" title="ctx_ver=Z39.88-2004&rft_val_fmt=info%3Aofi%2Ffmt%3Akev%3Amtx%3Abook&rfr_id=info:sid/de.wikipedia.org:Strahlenphysik&rft.au=E.+R.+Pike%2C+S.+Sarkar&rft.btitle=The+Quantum+Theory+of+Radiation&rft.date=1995&rft.genre=book&rft.place=Oxford%E2%80%AF%3B+Clarendon&rft.pub=Oxford+University+Press%E2%80%AF%3B+Clarendon+Press&rft.series=The+International+Series+of+Monographs+on+Physics" style="display:none"> </span></li>
<li>James E. Turner: <cite class="lang" lang="en" dir="auto" style="font-style:italic">Atoms, Radiation and Radiation Protection</cite>. 2nd Auflage. John Wiley & Sons, New York 1995, ISBN 978-0-471-59581-6 (englisch, <a rel="nofollow" class="external text" href="https://archive.org/details/atomsradiationra0000turn_a2z3/page/n5/mode/2up">archive.org</a>).<span class="Z3988" title="ctx_ver=Z39.88-2004&rft_val_fmt=info%3Aofi%2Ffmt%3Akev%3Amtx%3Abook&rfr_id=info:sid/de.wikipedia.org:Strahlenphysik&rft.au=James+E.+Turner&rft.btitle=Atoms%2C+Radiation+and+Radiation+Protection&rft.date=1995&rft.edition=2nd&rft.genre=book&rft.isbn=9780471595816&rft.place=New+York&rft.pub=John+Wiley+%26+Sons" style="display:none"> </span></li>
<li>James S. Bogard, Darryl J. Downing, Robert L. Coleman, Keith F. Eckerman, James E. Turner: <cite class="lang" lang="en" dir="auto" style="font-style:italic">Atoms, Radiation, and Radiation Protection</cite>. 4th Auflage. Wiley-VCH, Weinheim, Germany 2023, ISBN 978-3-527-80558-7 (englisch).<span class="Z3988" title="ctx_ver=Z39.88-2004&rft_val_fmt=info%3Aofi%2Ffmt%3Akev%3Amtx%3Abook&rfr_id=info:sid/de.wikipedia.org:Strahlenphysik&rft.au=James+S.+Bogard%2C+Darryl+J.+Downing%2C+Robert+L.+Coleman%2C+...&rft.btitle=Atoms%2C+Radiation%2C+and+Radiation+Protection&rft.date=2023&rft.edition=4th&rft.genre=book&rft.isbn=9783527805587&rft.place=Weinheim%2C+Germany&rft.pub=Wiley-VCH" style="display:none"> </span></li>
<li>James E. Turner, D. J. Downing, James S. Bogard: <cite class="lang" lang="en" dir="auto" style="font-style:italic">Statistical Methods in Radiation Physics</cite>. John Wiley & Sons, Chichester 2012, ISBN 978-3-527-64656-2, <a href="Digital_Object_Identifier" title="Digital Object Identifier">doi</a>:<span class="uri-handle" style="white-space:nowrap"><a rel="nofollow" class="external text" href="https://doi.org/10.1002/9783527646548">10.1002/9783527646548</a></span> (englisch).<span class="Z3988" title="ctx_ver=Z39.88-2004&rft_val_fmt=info%3Aofi%2Ffmt%3Akev%3Amtx%3Abook&rfr_id=info:sid/de.wikipedia.org:Strahlenphysik&rft.au=James+E.+Turner%2C+D.+J.+Downing%2C+James+S.+Bogard&rft.btitle=Statistical+Methods+in+Radiation+Physics&rft.date=2012&rft.doi=10.1002%2F9783527646548&rft.genre=book&rft.isbn=9783527646562&rft.place=Chichester&rft.pub=John+Wiley+%26+Sons" style="display:none"> </span></li></ul>
<div class="mw-heading mw-heading2"><h2 id="Weblinks">Weblinks</h2></div>
<div class="sisterproject" style="margin:0.1em 0 0 0;"><span class="noviewer" style="display:inline-block; line-height:10px; min-width:1.6em; text-align:center;" aria-hidden="true" role="presentation"><span class="mw-default-size" typeof="mw:File"><span title="Wiktionary"></span></span></span><b><a href="https://de.wiktionary.org/wiki/Strahlenphysik" class="extiw external" title="wikt:Strahlenphysik">Wiktionary: Strahlenphysik</a></b> – Bedeutungserklärungen, Wortherkunft, Synonyme, Übersetzungen</div>
<div class="mw-heading mw-heading2"><h2 id="Einzelnachweise">Einzelnachweise</h2></div>
<ol class="references">
<li id="cite_note-1"><span class="mw-cite-backlink"><a href="#cite_ref-1">↑</a></span> <span class="reference-text">L. G. Christophorou: <cite class="lang" lang="en" dir="auto" style="font-style:italic">Atomic and Molecular Radiation Physics</cite> (= <cite class="lang" lang="en" dir="auto" style="font-style:italic">Wiley monographs in chemical physics</cite>). Wiley-Interscience, London, New York 1971, ISBN 978-0-471-15629-1 (englisch).<span class="Z3988" title="ctx_ver=Z39.88-2004&rft_val_fmt=info%3Aofi%2Ffmt%3Akev%3Amtx%3Abook&rfr_id=info:sid/de.wikipedia.org:Strahlenphysik&rft.au=L.+G.+Christophorou&rft.btitle=Atomic+and+Molecular+Radiation+Physics&rft.date=1971&rft.genre=book&rft.isbn=9780471156291&rft.place=London%2C+New+York&rft.pub=Wiley-Interscience&rft.series=Wiley+monographs+in+chemical+physics" style="display:none"> </span><span class="error" style="display:none"><b>Fehler in Vorlage:Literatur</b> – <span class="Zitationsfehler Zitationswartung" style="display:none">*** Parameterproblem: Dateiformat/Größe/Abruf nur bei externem Link</span></span></span>
</li>
<li id="cite_note-2"><span class="mw-cite-backlink"><a href="#cite_ref-2">↑</a></span> <span class="reference-text">Wolfgang Schlegel, Christian P. Karger, Oliver Jäkel (Hrsg.): <cite style="font-style:italic">Medizinische Physik: Grundlagen – Bildgebung – Therapie – Technik</cite>. Springer Berlin Heidelberg, Berlin, Heidelberg 2018, ISBN 978-3-662-54800-4, <a href="Digital_Object_Identifier" title="Digital Object Identifier">doi</a>:<span class="uri-handle" style="white-space:nowrap"><a rel="nofollow" class="external text" href="https://doi.org/10.1007/978-3-662-54801-1">10.1007/978-3-662-54801-1</a></span> (<a rel="nofollow" class="external text" href="http://link.springer.com/10.1007/978-3-662-54801-1">springer.com</a> [abgerufen am 7. Januar 2026]).<span class="Z3988" title="ctx_ver=Z39.88-2004&rft_val_fmt=info%3Aofi%2Ffmt%3Akev%3Amtx%3Abook&rfr_id=info:sid/de.wikipedia.org:Strahlenphysik&rft.btitle=Medizinische+Physik%3A+Grundlagen+-+Bildgebung+-+Therapie+-+Technik&rft.date=2018&rft.doi=10.1007%2F978-3-662-54801-1&rft.genre=book&rft.isbn=9783662548004&rft.place=Berlin%2C+Heidelberg&rft.pub=Springer+Berlin+Heidelberg" style="display:none"> </span></span>
</li>
<li id="cite_note-3"><span class="mw-cite-backlink"><a href="#cite_ref-3">↑</a></span> <span class="reference-text"><span class="cite"><a rel="nofollow" class="external text" href="https://www.hzdr.de/db/Cms?pOid=10245&pNid=132"><i>Institut für Strahlenphysik - Helmholtz-Zentrum Dresden-Rossendorf, HZDR.</i></a> HZDR,<span class="Abrufdatum"> abgerufen am 3. November 2025</span>.</span><span style="display: none;" class="Z3988" title="ctx_ver=Z39.88-2004&rft_val_fmt=info%3Aofi%2Ffmt%3Akev%3Amtx%3Adc&rfr_id=info%3Asid%2Fde.wikipedia.org%3AStrahlenphysik&rft.title=Institut+f%C3%BCr+Strahlenphysik+-+Helmholtz-Zentrum+Dresden-Rossendorf%2C+HZDR&rft.description=Institut+f%C3%BCr+Strahlenphysik+-+Helmholtz-Zentrum+Dresden-Rossendorf%2C+HZDR&rft.identifier=https%3A%2F%2Fwww.hzdr.de%2Fdb%2FCms%3FpOid%3D10245%26pNid%3D132&rft.publisher=HZDR&rft.language=de"> </span></span>
</li>
<li id="cite_note-4"><span class="mw-cite-backlink"><a href="#cite_ref-4">↑</a></span> <span class="reference-text"><span class="cite"><a rel="nofollow" class="external text" href="https://www.dpg-physik.de/vereinigungen/fachlich/smuk/fvst"><i>Willkommen beim Fachverband Strahlen- und Medizinphysik.</i></a> DPG,<span class="Abrufdatum"> abgerufen am 3. November 2025</span>.</span><span style="display: none;" class="Z3988" title="ctx_ver=Z39.88-2004&rft_val_fmt=info%3Aofi%2Ffmt%3Akev%3Amtx%3Adc&rfr_id=info%3Asid%2Fde.wikipedia.org%3AStrahlenphysik&rft.title=Willkommen+beim+Fachverband+Strahlen-+und+Medizinphysik&rft.description=Willkommen+beim+Fachverband+Strahlen-+und+Medizinphysik&rft.identifier=https%3A%2F%2Fwww.dpg-physik.de%2Fvereinigungen%2Ffachlich%2Fsmuk%2Ffvst&rft.publisher=DPG&rft.language=de"> </span></span>
</li>
</ol></div><!--htdig_noindex--><div><div class="zim-footer">
Dieser Artikel wurde von <a class="external text" title="Zuletzt bearbeitet am 2026-01-07" href="https://de.wikipedia.org/wiki/?title=Strahlenphysik&oldid=263132325">Wikipedia</a> herausgegeben. Der Text ist unter <a class="external text" href="https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/deed.de">Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0</a> verfügbar, sofern nicht anders angegeben. Für die Mediendateien können zusätzliche Bedingungen gelten.
</div>
</div><!--/htdig_noindex--></div>
</div>
</main>
</div>
</div>
</div>
<script src="./_webp_/webpHandler.js"></script>
</body></html>